A Concellaría do Medio Ambiente de Santiago desenvolve por terceiro ano consecutivo o programa de visitas guiadas polos parques e ríos de Compostela, xa iniciado na primavera e que agora continua no outono. A oferta de visitas tense deseñado co obxectivo de pór en valor os espazos naturais de Santiago e están destinadas tanto o alumnado dos centros de ensino como a calquera grupo de persoas interesado nunha visita guiada.

Entre as actividades que se ofertan está a posibilidade de facer visitas guiadas aos parques da Alameda, San Domingos de Bonaval, Belvís, Almáciga, Granell, Pablo Iglesias, Bouza Brei e Ponte Mantíbel entre outros. Tamén se propón a realización de roteiros guiados polos ríos Sar, Sarela, Corvo, Tambre e Santa Lucia, testemuños da convivencia entre o núcleo urbano e o contorno natural.

Santiago conta cunha gran superficie e unha gran diversidade de zonas verdes, que cumpren unha importante función ambiental tanto no referido á infiltración da auga, como a purificación do aire ou a calidade paisaxística.

Información e contacto

Os grupos interesados (máximo de 25 persoas ou grupo-aula) deberán solicitar o día da semana no que prefiran facer a visita, en horario de 10.00 a 14.00 h da mañá. Unha vez se confirme o horario e día solicitado acordaremos o punto do parque ou río no que comezará e rematará a visita.

Para recibir máis información sobre estas actividades poden poñerse en contacto co Departamento de Medio Ambiente no teléfono 650 125 589. Para solicitar directamente as visitas guiadas deberá cubrir a ficha que se pode descargar en www.compostelaviva.org  e enviala ao correo-e medioambiente@santiagodecompostela.org ou ao fax 981 54 23 68.

O Concello de Santiago promove ao longo de 2012 un programa de sendeirismo a cargo do clube de sendeirismo Via Láctea.

Poden participar todas as persoas interesadas que reúnan un mínimo de condicións físicas e se sintan capacitadas para desenvolver a actividade, os menores de idade deberán acudir acompañados por unha persoa adulta que se faga responsable del.
Para obter información sobre solicitudes e follas de inscrición poden achegarse á Casa das Asociacións, ou por consulta telefónica no 981 542 350, no horario de atención do programa, ou a través do enderezo electrónico: participacioncidada@santiagodecompostela.org.
A entrega da documentación farase na Casa de Asociacións no horario de atención indicado.

O pago farase efectivo unha vez confirmada a disposición de praza, a través do pagamento na conta do Club Vía Láctea 2080-0396-01-3040001740 de NovaGalicia Banco, e presentarase na Casa das Asociacións o resgardo do pagamento bancario. Aquelas persoas que teñan a licenza da Federación Galega de Montañismo, deberán presentar fotocopia do recibo pagado do ano 2012 para que se lle aplique o prezo de federado na ruta a realizar. A diferenza no prezo radica na inclusión do pagamento dun seguro de accidentes para as persoas que non estean federadas.

O prazo de inscrición no programa, tanto en rutas dunha xornada como de varias, abrirase a partir do martes 14 de febreiro de 2012 no horario de atención establecido, e seguirase a rigurosa orde na inscrición para a adxudicación da praza. Non se admitirán inscricións nas rutas que non teñan a antelación de catro días con respecto á data da mesma, agás para as rutas: Val do Jerte, Parque Nacional de Ordesa, Picos de Europa, Os Ancares, Illa de Ons e Ribeira Sacra, nas que deben realizarse cunha antelación mínima de 15 días. O número mínimo de inscricións para a realización das rutas será de 35 participantes por autocar, e máximo 104 para as dun día e 50 para as de varios días. De non acadarse o número mínimo, anularase a saída e procederase á devolución do pagamento ás persoas inscritas. Únicamente haberá devolución da cuota, cando xustificadamente e cunha antelación mínima de catro días, esta se comunique por escrito e presentado na Casa das Asociacións.

*** Consulta o calendario de saídas aquí

**Puntos de saída/ chegada e horarios:
1º Punto recollida: Na Avenida Rodríguez de Viguri, pola parte de atrás da estación de autobuses.
Hora: 20 minutos antes do horario indicado no calendario de cada ruta.
2º Punto saída: Diante da Casa das Asociacións (Antiga estación de Cornes).
Hora: A indicada no calendario de rutas.

Os puntos de chegada, serán os mesmos puntos que os de saída, os horarios dependerán da duración de cada ruta. O horario de chegada aproximadamente será ás 21:00 para ás rutas dun día. No caso das rutas do Val do Jerte, Parque Nacional de Ordesa, Picos de Europa, Os Ancares, a chegada será aproximadamente ás 24:00 h. do día sinalado. Despois de cada ruta e sempre que se poida, desenvolveranse visitas a aqueles monumentos, pobos, museos ou zonas próximas a ruta realizada e que esperten un certo interese cultural.
A organización resérvase o dereito de modificar ou anular os itinerarios programados así como as datas, horarios, e outros factores se existiran causas alleas como poden ser o número insuficiente de participantes, climatoloxía adversa ou calquera outra que impida o normal desenvolvemento da actividade ou supoña un risco para a integridade das persoas. Os participantes estarán acompañados en todas as rutas por persoal da organización.

**Recomendacións
Indumentaria: Botas de Trekking (nunca estrees calzado nunha camiñada longa). Roupa adecuada, comoda e transpirable que permita liberdade de movementos, pantalóns e calcetíns suaves e sen costuras para evitar rozaduras. Unha muda de reposto, chuvasqueiro, sombreiro, lentes de sol, protección solar, e pequena mochila de non máis de 5 kg.

Alimentación: Bocadillo, froita, froitos secos ou galletas, barras de cereais, chocolate, etc (evitar produtos salgados). Líquidos (auga, bebidas enerxéticas ou isotónicas). Cómpre beber cada hora e non agardar a ter sede.

De utilidade: Unha vara ou bastón para terreos accidentados, inestables ou con desniveis. Cantimplora térmica, crema hidratante, bolsas para lixo e a roupa sucia.

Seguridade: Móbil coa batería cargada. Camiñar sempre en compañía doutros participantes.

**Máis información e inscricións:
Casa das Asociacións de Cornes
Rua Manuel Beiras, nº 3 (antiga estación de Cornes), Tlfno. 981 542 350
participacioncidada@santiagodecompostela.org

**Horario de atención do programa:
De Martes a Venres de 16:30 h a 21:30 h e Sábados de 10:00 h a 14:00 h e de 16:30 h a 21:30 h.

O 22 de abril celebramos o Día da Terra, unha xornada coa que se pretende chamar a atención sobre os problemas ambientais que poñen en perigo ao noso planeta e que busca fomentar unha maior conciencia ecolóxica. Aproveitando esta data, a Cidade da Cultura pon en marcha 'Xogando co medio', unha actividade na que nenos de 5 a 14 anos aprenderán prácticas sostibles a través de divertidos xogos e obradoiros.

Idades: De 5 a 14 anos
Organiza: Cidade da Cultura de Galicia
Duración: 3 horas

Os participantes convertiranse en inspectores ambientais, aprenderán a crear xoguetes e agasallos a partir de residuos ou terán que superar probas coas que aprender trucos para coidar o medio no día a día.

Unha amena e divertida aprendizaxe que dará lugar á creación dunha árbore formada polos consellos ‘verdes’ de cada un dos participantes co obxectivo de facer reflexionar a todos aqueles visitantes que se acheguen ata a Cidade da Cultura neste mes no que o medio é o protagonista.

O 22 de abril celebramos o Día da Terra, unha xornada coa que se pretende chamar a atención sobre os problemas ambientais que poñen en perigo ao noso planeta e que busca fomentar unha maior conciencia ecolóxica. Aproveitando esta data, a Cidade da Cultura pon en marcha 'Xogando co medio', unha actividade na que nenos de 5 a 14 anos aprenderán prácticas sostibles a través de divertidos xogos e obradoiros.

Idades: De 5 a 14 anos
Organiza: Cidade da Cultura de Galicia
Duración: 3 horas

Os participantes convertiranse en inspectores ambientais, aprenderán a crear xoguetes e agasallos a partir de residuos ou terán que superar probas coas que aprender trucos para coidar o medio no día a día.

Unha amena e divertida aprendizaxe que dará lugar á creación dunha árbore formada polos consellos ‘verdes’ de cada un dos participantes co obxectivo de facer reflexionar a todos aqueles visitantes que se acheguen ata a Cidade da Cultura neste mes no que o medio é o protagonista.

Por camiños históricos entendemos todos aqueles camiños que serviron a unhas relacións entre os núcleos previas ao trazado das estradas a partir da segunda metade do século XVIII. A asimilación que se produciu en Galicia entre os camiños históricos e os Camiños de Santiago fixo que se esquecesen o resto dos camiños, tamén históricos e cun interese turístico e social, previos aos de Santiago, como ocorre cos camiños megalíticos, castrexos ou as vías romanas; coetáneos cos de Santiago, como toda a rede de camiños de orixe medieval que comunicaban mosteiros, vilas e cidades, sen pasar por Santiago; ou posteriores, como os camiños de roda e reais a partir do século XVI, nos que se apoiaban as relacións comerciais de Galicia.

A experiencia en Galicia de protección, sinalización e conservación dos Camiños de Santiago, especialmente durante as dúas últimas décadas, por parte da Administración autonómica, desde o punto de vista xurídico foi impulsada pola Lei 3/1996, de protección do Camiño de Santiago. Debater nestes momentos sobre o que ocorreu parece oportuno. Proxectar esta experiencia cara ao futuro tratando de que a lexislación se estenda ao resto dos camiños históricos, algúns como a vía romana XVII, que atravesa o sur de Galicia sen ningún tipo de protección, parece necesario.

Por outra parte, o territorio histórico en Galicia non pode ser recoñecido, protexido e valorado culturalmente sen ter en conta o papel que desempeñaron os camiños históricos na súa construción. Reflexionar sobre iso, unindo a experiencia na Administración á dos profesionais preocupados pola conservación do patrimonio cultural, xustifica a realización destas xornadas dende o Consello da Cultura Galega.

PROGRAMA

** 6 de marzo

- 10:00 h. INAUGURACIÓN
1ª SESIÓN. A VALORACION DOS CAMIÑOS HISTÓRICOS COMO EIXES VERTEBRADORES E DA PATRIMONIALIZACIÓN CULTURAL DO TERRITORIO
- 10:30 h. OS CAMIÑOS E A CONSTRUCIÓN HISTÓRICA DO TERRITORIO
Xosé Ramón Menéndez Luarca, Arquitecto
- 11:15 h. A DIMENSIÓN CULTURAL E O DOMINIO PÚBLICO CULTURAL DOS CAMIÑOS HISTÓRICOS EN GALICIA.
Carlos Nárdiz Ortiz, Doutor enxeñeiro de Camiños e profesor titular da Universidade da Coruña
- 12:00 h. Pausa
- 12:30 h. A UTILIDADE DOS “RECOÑECEMENTOS” PARA A DETERMINACIÓN DO TRAZADO DOS CAMIÑOS HISTÓRICOS SOBRE O TERRITORIO E PARA A TOMA DE CONCIENCIA DA SÚA PATRIMONIALIZACIÓN CULTURAL.
Yolanda Barriocanal López, Profesora titular de Historia da Arte da Universidade de Vigo
- 13:15 h. DEBATE DA SESIÓN
2ª SESIÓN. A PROTECCIÓN DOS CAMIÑOS HISTÓRICOS: UN FEITO MÁIS NOS PROCESOS DE PATRIMONIALIZACIÓN CULTURAL
- 16:30 h. MESA REDONDA.
A PROTECCIÓN XURÍDICA E URBANÍSTICA DOS CAMIÑOS HISTÓRICOS
Modera: María Dolores Méndez Torres, Directora do Departamento de Xestión Xurídico-Administrativa do Instituto de Estudos do Territorio. Julián Alonso García, Xefe de Sección Xurídica da Consellería de Medio Ambiente, Territorio e infraestructuras da Xunta de Galicia. Carlos Amoedo Souto, Profesor titular de Dereito Administrativo e vogal da Comisión de Patrimonio Histórico da Provincia da Coruña. María Diz Rodríguez, Subdirectora Xeral de Protección de Patrimonio Cultural da Xunta de Galicia. Ricardo Polín, Doutor en Filoloxía Medieval e historiador. Francisco Javier Sanz Larruga, Catedrático de Dereito Administrativo da Universidade da Coruña.

** 7 de marzo
3ª SESIÓN. A PROTECCIÓN DOS CAMIÑOS DE SANTIAGO
- 09:30 h. A DELIMITACIÓN E PROPOSTA DE PROTECCIÓN DOS CAMIÑOS DE SANTIAGO POLA ADMINISTRACIÓN AUTONÓMICA GALEGA
Preside: María del Carmen Martínez Insua, Directora Xeral do Patrimonio Cultural da Xunta de Galicia. Relator: Ignacio Cerrada Gonzalo, Xefe do Servizo de Planeamento e Inventario da Xunta de Galicia.
- 10:30 h. Pausa
- 11:00 h. MESA REDONDA.
A PROTECCIÓN DOS CAMIÑOS DE SANTIAGO
Modera: Iago Seara Morales, Coordinador da Sección de Patrimonio e Bens Culturais do CCG. Ignacio Cerrada Gonzalo, Xefe do Servizo de Planeamento e Inventario da Xunta de Galicia. Marcial Gondar Portasany, Catedrático de Antropoloxía Social da Universidade de Santiago de Compostela. Teresa Nieto Freire, Arquitecta do Servizo de Patrimonio Cultural da Xunta de Galicia. Daniel Pino Vicente, Sociólogo e urbanista. Antón Pombo Rodríguez, Membro do Comité do Camiño de Santiago. Marcial Rodríguez Rodríguez, RVR
- 14:00 h. CLAUSURA E CONCLUSIÓNS

ORGANIZA:
Consello da Cultura Galega
Sección de Patrimonio e Bens Culturais

COORDINAN:
Carlos Nárdiz Ortiz
Yolanda Barriocanal López

Inscrición:
A inscrición é gratuíta.
O número de prazas é limitado (100 persoas).
As prazas cubriranse por rigorosa orde de inscrición.
Entregarase diploma acreditativo de asistencia á xornada.
Para obter o diploma é preciso asistir ao 75% das sesións.

Inscrición e máis información:
www.consellodacultura.org
difusion@consellodacultura.org